Informacja o Związku Sybiraków
- PL OPiP III-3-97
- Jednostka archiwalna
Materiały dot. historii, struktury organizacji skupiającej byłych zesłańców
Związek Sybiraków
19 results with digital objects Show results with digital objects
Informacja o Związku Sybiraków
Materiały dot. historii, struktury organizacji skupiającej byłych zesłańców
Związek Sybiraków
Materiały dotyczą historii zesłań Polaków, począwszy od XIX wieku, aż do masowych wywózek ludności do ZSRR; geneza Związku Sybiraków
Helwing Zofia
PYTANIA ANKIETOWE do ewentualnego wykorzystania wydania w formie pamiętnika z zesłania
Wspomnienia Zofii Helwing (lat 15) z deportacji do Związku Radzieckiego, gdzie wraz ze swoją matką trafiły do obozu zesłańców politycznych
Helwing Zofia
Józef Obacz opowiada o dzieciństwie spędzonym na kresach wschodnich (szkolnictwie, sytuacji na wsi, mordach ukraińskich), a następnie o deportacji jego rodziny na Pomorze Zachodnie, gdzie Świadek zaangażował się w działalność nielegalnej młodzieżowej grupy antykomunistycznej za co został skazany na 5 lat więzienia. Po warunkowym zwolnieniu został wcielony do Wojskowego Korpusu Górniczego, gdzie uległ ciężkiemu wypadkowi. Następnie pracował w wałbrzyskich zakładach poligraficznych, zaangażował się w działalność związków zawodowych, w czasie stanu wojennego został internowany. Zakres chronologiczny: lata 30-te XXw.- 1989r. Miejsca wydarzeń: Bydgoszcz (woj. kujawsko-pomorskie), Gdańsk (woj. pomorskie), Głubczyce (woj. opolskie), Jaworzna (woj. śląskie), Katowice (woj. śląskie), Kazimierz Dolny (woj. woj. lubelskie), Kłodzk (woj. dolnośląskie), Ludwikowice Kłodzkie (woj. pow. kłodzki, woj. dolnośląskie), Łabiszyn (woj. kujawsko-pomorskie), Opole (woj. opolskie), Poznań (woj. wielkopolskie), Mariampol (Litwa), Miastko (woj. pomorskie), Mikolin (woj. opolskie), Myślibórz (woj. zachodniopomorskie), Nowa Ruda (woj. dolnośląskie), Nowogard (woj. zachodniopomorskie), Skorogoszcz (woj. opolskie), Sosnowiec (woj. śląskie), Szamotuły (woj. wielkopolskie), Szczecin (woj. zachodniopomorskie), Wałbrzych (woj. dolnośląskie), Warszawa (woj. mazowieckie), Wołczków (pow. stanisławowski, obecnie Ukraina), Wrocław (woj. dolnośląskie), Zaleszczyki (woj. tarnopolskie, obecnie Ukraina).
Retecki Piotr
Relacja Stanisławy Szarycz dotyczy zesłania na Syberię, realiów życia w Archangielsku, osiedlenia we Wrocławiu w 1946 roku, zniszczeń wojennych i odbudowy miasta a także sytuacji Sybiraków po II Wojnie Światowej. Zakres chronologiczny: 1935-2017 Miejsca wydarzeń: Planty (woj. nowogródzkie), Baranowice (woj. nowogródzkie), Archangielsk (Rosja), Skorokhodove (Ukraina), Wrocław (woj. dolnośląskie), Chołmogory (Rosja), Edmonton (Kanada), Toronto (Kanada), Sydney (Australia), Ratyń (woj. wielkopolskie), Zielona Góra (woj. lubuskie), Sulistrowice (pow. wrocławski, woj. dolnośląskie), Rzeszów (woj. podkarpackie), Słupsk (woj. pomorskie)
Szarycz Stanisława
Maria Krupicka z synem w Kazachstanie
Part of Zbiory fotograficzne
Maria Krupicka ze swoim maleńkim synem podczas zesłania w Kazachstanie
N.N.
Part of Zbiory fotograficzne
Polscy zesłańcy w Kazachstanie
N.N.
Polskie zesłanki w Kazachstanie
Part of Zbiory fotograficzne
Polki w Kazachstanie. W górnym rzędzie 3. od lewej Agnieszka Krupicka (po mężu Skarbska)
N.N.
Zesłańcy z Polski w Kazachstanie
Part of Zbiory fotograficzne
Zesłańcy z Polski w Kazachstanie podczas przygotowywania posiłku przed barakami, w których zamieszkiwali
N.N.
Pamiątkowa fotografia polskich zesłańców z Kazachami
Part of Zbiory fotograficzne
Pamiątkowa fotografia zesłańców z Polski z miejscową ludnością w Kazachstanie
N.N.
Relacja Bolesława Dula, kresowiaka, kaprala LWP, dotycząca życia w Horodkowie przed wojną, wywózki do Rosji i pracy przymusowej w tartaku, powołania do I Armii Wojska Polskiego, i służby w 5. pułku piechoty 2. Warszawskiej Dywizji Piechoty oraz pierwszych lat powojennych na tzw. Ziemiach Odzyskanych; świadek opisuje szczegóły wysiedlenia i transportu do Swierdłowska (dziś Jekaterynburg), warunki pracy i mieszkania, a następnie powołanie do wojska; opowiada o ćwiczeniach w Sielcach nad Oką, próbie forsowania Wisły pod Puławami, postój w Warszawie w czasie trwania Powstania Warszawskiego, zdawkowo wspomina o walkach na Wale Pomorskim; opisuje też odnalezienie rodziny ekspatriowanej na Dolny Śląsk i okoliczności zamieszkania w Lipnicy; mniej szczegółowo opowiada o swojej edukacji na Kresach Wschodnich i stosunkach z Ukraińcami przed wojną. Zakres chronologiczny: 1932-1946 Miejsca wydarzeń: Horodków (daw. pow. Rohatyn, Ukraina, wieś nieistniejąca), Rogatin (Rohatyn, daw. woj. stanisławowskie, Ukraina), Nowy Zawod (obłast swierdłowska, Federacja Rosyjska), Sel'cy (Sielce nad Oką, Federacja Rosyjska), Puławy (woj. świętokrzyskie), Warszawa (woj. mazowieckie), Lublin (woj. lubelskie), Żagań (woj. dolnośląskie), Lipnica (pow. Środa Śląska, woj. dolnośląskie), Żytmierz (Ukraina), Chełm (woj. lubelskie), Smoleńsk (Rosja), Kowel (Ukraina), Bydgoszcz (woj. kujawsko-pomorskie), Piła (woj. wielkopolskie), Mława (woj. mazowieckie), Opole (woj. opolskie), Berlin (Niemcy)
Dul Bolesław
Relacji Ireny Szpindor dotycząca losów jej rodziny przed i w czasie II Wojny Światowej - świadek wspomina swoich niemieckich przodków przybyłych na Wołyń około przełomu XIX i XX wieku, opisuje przyjazne relacje pomiędzy Polakami, Ukraińcami i Żydami zamieszkałymi w okolicy, ostatnie przedwojenne wakacje, wkroczenie wojsk niemieckich a później radzieckich do Rawy Ruskiej, wywózkę części rodziny do ZSRR, ucieczkę przed UPA, przyjazd i pierwsze lata we Wrocławiu; opowiada też historię tej części rodziny, która wywieziona do ZSRR opuściła jego teren po układzie Sikorski-Majski i znalazła się w obozie dla polskich uchodźców w Tengeru w Afryce. Zakres chronologiczny: lata 30. XX w. - 1948 Miejsca wydarzeń: Rava-Ruska (Rawa Ruska, daw. woj. lwowskie, Ukraina), Aktyubinska Oblast (Kazachska Socjalistyczna Republika Radziecka), Tengeru (Tanzania), Brzesko (woj. małopolskie), Wrocław (woj. dolnośląskie), Jastarnia (pow. pucki, woj. pomorskie), Lwów (Ukraina), Rawicz (woj. wielkopolskie), Okocim (pow. brzeski, woj. małopolskie), Wieliczka (woj. małopolskie), Tarnowskie Góry (woj. śląskie), Kraków (woj. małopolskie)
Szpindor Irena
Relacji Ewy Sudoł-Kozłowskiej, córki zesłanej wraz z rodziną na Syberię Haliny Kozdroń (ur. 27.12.1933 r.), która to rodzina (matka, brat matki oraz babcia świadek) opuściła terytorium ZSRR wraz z żołnierzami gen. W. Andersa i została przez Anglików umieszczona w obozie dla uchodźców w Tengeru w Tanganice (ob. Tanzania); świadek wspomina trasę ewakuacji rodziny, warunki panujące w obozie, organizowanie się uchodźców, działające tam stowarzyszenia (harcerstwo), życie religijne, kontakty z ludnością miejscową, a następnie powrót do Polski i pierwsze lata funkcjonowania rodziny w Polsce; relacja jest oparta o opisywanie zdjęć pokazywanych przeprowadzającemu wywiad, przez co jest nieco chaotyczna, poza tym wypowiedzi świadek często są na dużym poziomie ogólności. Zakres chronologiczny: 1939-1950 Miejsca wydarzeń: Brest (Brześć nad Bugiem, daw. woj. poleskie, Białoruś) , Syberia, Kazachstan, Tengeru (Tanzania), Mombasa (Kenia), Karaczi (Pakistan), Teheran (Iran), Bombaj (Indie), Łódź (woj. łódzkie), Wrocław (woj. dolnośląskie), Jelcz-Laskowice (pow. oławski, woj. dolnośląskie)
Sudoł-Kozłowska Ewa
Relacja Bogusława Traczewskiego, wywiezionego w 1940 r. z rodzinnego Wilna na Syberię, repatrianta, uczestnika strajków w 1956, 1970 i 1980 r.; świadek szczegółowo opowiada o wywiezieniu swojej rodziny przez radzieckiego okupanta, warunkach pobytu w syberyjskim łagrze Bajaryk, poszczególnych zdarzeniach z tamtego okresu, następnie repatriacji na tzw. Ziemie Odzyskane, pobycie w obozie przejściowym w Rzęsinie koło Gryfic, stosunkach z zastanymi tam Niemcami - wspomina też o pozostających do 1946 r. w okolicznych lasach niedobitkach Wehrmachtu; następnie wspomina o przenosinach do Szczecina i udziale w demonstracjach podczas kolejnych lat przełomowych w powojennej historii Polski; opowieść jest szczegółowa i precyzyjna, świadek stara się opowiadać tylko o tym, co sam widział lub czego doświadczył; mówi też o swojej postawie i motywach podjętych decyzji. Zakres chronologiczny: 10.02.1940-2000 Miejsca wydarzeń: Vilnius (Wilno, Litwa), Tûmeň (Tiumeń, Federacja Rosyjska), Bajaryk (Syberia), Brest (Brześć, Białoruś), Warszawa (woj. mazowieckie), Poznań (woj. wielkopolskie), Rzęsin (pow. Gryfice, woj. zachodniopomorskie), Szczecin (woj. zachodniopomorskie), Chicago (Stany Zjednoczone Ameryki), Wrocław (woj. dolnośląskie), Stargard (woj. zachodniopomorskie), Gdańsk (woj. pomorskie), Trzygłów (woj. zachodniopomorskie), Katowice (woj. śląskie), Kukań (pow. gryficki, woj. zachodniopomorskie), Radom (woj. mazowieckie)
Traczewski Bogusław
Wspomnienia Romana Sutko z wywózki na Sybir, pobytu w obozie, repatriacji na tzw. Ziemie Odzyskane, służby wojskowej i szkolenia na kombajnistę w PGR; świadek dużo miejsca poświęca historii swojego ojca, który wstąpił do armii gen. Andersa i pozostał po wojnie w Anglii, oraz prób utrzymania z nim kontaktu przez rodzinę Zakres chronologiczny: 1940-1986 Miejsca wydarzeń: Asowyja (Osowa, Białoruś), Nawagrudak (Nowogródek, Białoruś), Archangielsk (daw. ZSRR), Saratow (daw. ZSRR), Kłodzko (woj. dolnośląskie), Piekary (pow. oławski, woj. dolnośląskie), Jelcz-Laskowice (pow. oławski, woj. dolnośląskie), Norwich (Wielka Brytania)
Sutko Roman
Relacja Jana Szymona dotycząca wywózki jego rodziny do obozu pracy w rejonie Archangielska, następnie do obwodu Nukus nad Amu-darią i do sowchozu na Zaporożu na Ukrainie; świadek szczegółowo opisuje warunki życia w obozie i sowchozie, racje żywnościowe, wygląd baraków, ocenia ilość osób, opisuje pracę i podaje niektóre szczegóły dotyczące miejscowej ludności, następnie opowiada skrótowo historię swego brata, który wstąpił do oddziałów gen. Władysława Andersa oraz siostry zaginionej w Azji Środkowej i odnalezionej przez brata Zakres chronologiczny: 1939-1945 Miejsca wydarzeń: kresy wschodnie II Rzeczpospolitej, Kujbyszew (obwo nowosybirski), Archangielsk (obwód archangielski Rosyjska FSRR), obwód nukuski (Uzbecka SRR), obwód zaporoski (Ukraińska SRR), Brzeg Dolny (woj. dolnośląskie)
Szymon Jan
Zofia Kowalczyk o Krystynie Kazimierskiej - relacja
Part of Zbiory archiwalne instytucji, stowarzyszeń i innych podmiotów prawnych
Kowalczyk Zofia
Relacja kresowiaczki dot. okoliczności zesłania jej i jej rodziny na Syberię oraz powrotu do Polski po zakończeniu II wojny światowej. Zakres chronologiczny: 1939-1946. Miejca wydarzeń: osada Husaki w dawnym pow. stołpeckim (d. woj. nowogródzkie) oraz inne miejscowości tego powiatu, Syberia, obwód saratowski (Rosja), Duszniki-Zdrój (pow. kłodzki, woj, dolnośląskie), Szalejów Górny (pow. kłodzki, woj, dolnośląskie), Polanica Zdrój (pow. kłodzki, woj, dolnośląskie), Oświęcim (woj. małopolskie)
Homerska Maria
Attestat zrelosti/ Świadectwo szkolne
Part of Dokumenty Życia Społecznego
Kserokopia świadectwa szkolnego Róży Kuczery ze szkoły podstawowej w Ust-Abakanie, do której chodziła po wywiezieniu jej ze Lwowa w 1951; trzy pieczęcie tekstowe Związku Sybiraków potwierdzające autentyczność świadectwa; dwie parafki Heleny Kamińskiej, Prezes Zarządu Koła Wałbrzych Związku Sybiraków Oddział Wałbrzych
Związek Sybiraków
Part of Zbiory archiwalne instytucji, stowarzyszeń i innych podmiotów prawnych
Emilianowicz Maria
Relacja dotyczy deportacji rodziny Józefa Sańca w lutym 1940 r. przez Sowietów do miejscowości Karabasz na Uralu i pracy w kopalni rudy miedzi oraz w sowchozie w obwodzie Czelabińskim. Zakres chronologiczny: 1940-1946 Miejsca wydarzeń: Osada Pieniuga, Karabasz, obwód Czelabiński
Part of Zbiory archiwalne instytucji, stowarzyszeń i innych podmiotów prawnych
Andrzejczuk Jadwiga